«گنبد آسمان برج میلاد» روی گسل

کوچه‌گردی

«آسمان نزدیک است!» شما از پروژه‌ای که با این شعار افتتاح شده چه انتظاری دارید؟ چند ثانیه فکر کنید. خب توقع دارید که شما را به آسمان نزدیک کند دیگر! یک ضرب‌المثل قدیمی در توصیف آدم‌های قد بلند وجود دارد که می‌گوید: «دارند نان می‌برند برای خدا.» گنبد آسمان برج میلاد در قلب تهران ساخته شده تا نان ببرد برای خدا. حالا این که خود خدا به همه نان می‌دهد پس به این آسمان خراش های نان دِه چه نیازی دارد، سوالی است که هنوز جوابی برای آن پیدا نشده، مثل خیلی از مسائلِ حل نشدۀ برج میلاد؛ بلندترین برج ایران روی گسل.

گنبد آسمان برج میلاد در میان ابرهای آسمان تهران
گنبد آسمان برج میلاد در میان ابرها

برج میلاد چندمین برج جهان است؟

برج با ارتفاع آن تعریف می‌شود و ابهت پیدا می‌کند. برج میلاد یک برج مخابراتیِ چند منظوره‌ است که در شمال غربی تهران قرار دارد. ارتفاع برج میلاد ۴۳۵ متر است که روی تپه‌ای بلند در ۱۲ طبقه ساخته شده. این آسمان‌خراش، بلندترین برج ایران، ششمین برج مخابراتی جهان و نوزدهمین سازۀ بلند نامُتَکی جهان است. این نامُتَکی بودنِ برج، معیاری است که باعث می‌شود برج میلاد، یک سر و گردن از خیلی از برج‌های جهان بالاتر باشد. باید هزار و ششصد و نود و سه پله را بالا بروید تا برسید آن بالا به گنبد آسمان برج میلاد؛ نزدیک‌ترین نقطه به آسمان تهران. البته منطقی است که از آسانسور برج میلاد برای رفتن به بالای بلندترین برج ایران استفاده کنید نه پله‌ها! وقتی به آن بالا رسیدید می‌توانید با خیال راحت دست خود را دراز کنید و به خدا نان بدهید؛ البته اگر هوا آلوده و خط‌های آسمان تار نشده باشد که برای دیدن خدا با مشکل مواجه شوید.

برج میلاد چندمین برج جهان است ؟
برج میلاد چندمین برج جهان است؟

گنبد آسمان برج میلاد بر فراز تهران

گنبدِ آسمان در واقع بالاترین قسمت این برج مخابراتیِ گردن افراشته است. وقتی در آسانسور برج میلاد با سرعت هفت متر بر ثانیه پرتاب می‌شوید به سمت آسمان به طوری که ممکن است سردرد بگیرید و مجبور شوید با دست سر خود را نگه دارید، تازه باید فکر کنید که زیر پای شما لرزان‌تر از این حرف‌ها است که فقط فکر لذت بردن از زیبایی‌های مناظر باشید. می‌پرسید چرا؟ فکر کنید. باز هم فکر کنید!

گنبد آسمان برج میلاد در تهران
گنبد آسمان برج میلاد، گنبدی بر فراز تهران

برج‌ یا آسمان‌ خراش‌ ها برای چه ساخته می‌شوند؟

در تعریف برج یا آسمان‌خراش می‌خوانیم: ساختمان‌هایی که حداقل ۱۵۰ متر ارتفاع دارند. ۱۵۰ متر روی زمین می‌شود خیلی! اصلاً آسمان ‌خراش‌ ها برای چه ساخته می‌شوند؟ اینطور که معلوم است بدترین دلیل برای ساخت برج‌ها، استفادۀ مخابراتی از آن‌ها است چرا که در طول زمان این کارکرد از بین خواهد رفت. خب این که نشد! حتماً دلایل دیگری هم وجود دارد. یکی دیگر از دلایل مهم ساختن برج‌ها، ایجاد نشانه‌های شهری است، نشانه‌های شهری یا به معنای نماد شهر و ایجاد غرور و هویت برای مردم شهر است یا به معنای نشانی که بتوان با آن موقعیت‌یابی را راحت‌تر انجام داد؛ یعنی هر جای این شهر بزرگ و شلوغ که باشید بتوانید با آدرس برج میلاد، جهت‌یابی کنید.

نمایی از شهر تهران و برج میلاد در شب
برج میلاد در شب، هویتی برای مردم شهر تهران

تهران که روزی با «برج آزادی» شناخته می‌شد، امروز با برج مخابراتیِ میلاد شناخته می‌شود، یکی آرام و سر به زیر است و یکی پر شور و سر به فلک کشیده. اعتبار این برج در میان شهروندان را آن زمان می‌فهمیم که راننده‌های تاکسی خیلی وقت‌ها برای توصیف میزان آلودگی تهران، از این جمله استفاده می‌کنند: امروز از هر مسیری رفتم میلاد پیدا نبود! خب چون قرار بوده که باشد! قرار بوده که هر جای تهران سر را بالا کردیم، بلندترین برج ایران را ببینیم.

گنبد آسمان برج میلاد، محو شده در میان دود و غبار آسمان تهران
بلندترین برج ایران، محو و ناپیدا در میان دود و غبار آسمان تهران

بلندترین برج ایران و گسل های تهران

حالا بعد از مدت‌ها که برج میلاد علاوه بر کاربری مخابراتی، تبدیل به نشانۀ شهری تهران شده است، در خبرها می‌خوانیم که روی گسل قرار گرفته است. گسل در ذهن همۀ ما با زلزله گره خورده است، با یکی از بزرگ‌ترین ترس‌هایی که هر چند وقت یک بار با آن رو‌به‌رو می‌شویم تا ما را از زندگی سیر کند. چیزی که گسل و زلزله را ترسناک‌تر می‌کند میزان ارتفاعی است که از سطح زمین دارید. آن‌هایی که زلزله را این‌گونه تجربه‌ کرده‌اند می‌گویند که لرزش در طبقات بالاترِ ساختمان، خیلی بیش‌تر حس می‌شود. حالا شما قرار است داخل برج میلاد تهران آن‌قدر بالا بروید که آسمان به شما نزدیک شود، در حالی که از زیر پای خود و گسلی که آن‌جا است مطمئن نیستید!

نمایی از تهران از فرازِ بلندترین برج ایران
تهران از فرازِ سکوی دید باز برج میلاد

قسمت‌های مختلف برج میلاد

با تمام این تفاسیر، لذت بازدید از بلندترین برج ایران را از خود دریغ نکنید. به هر حال زندگیِ بی‌خطر هم زیادی خسته کننده می‌شود. هیجان‌های زیادی غیر از روی گسل بودن، در داخل برج میلاد تهران تدارک دیده شده است؛ چیزی بیش‌تر از آنچه که در بالا اشاره شد. این برج در مجموع ۵ قسمت اصلی دارد: «شالوده»، ساختمان ورودی (لابی)، بدنۀ اصلی برج، سازۀ رأس و دکل مخابراتی. در قسمت «مرکز ارتباطات بین‌المللی تهران»، بخش‌های برج مخابراتی-تلویزیونی، مرکز همایش های برج میلاد، هتلی ۵ ستاره و «مرکز تجارت جهانی» قرار دارند. پیچیدگی و پراکندگی اسم‌ها را فراموش کنید. راهنماها در داخل برج میلاد تهران، شما را به مسیرهایی جذاب برای بازدید هدایت خواهند کرد. اگر توانستید به «رستوران گردان برج میلاد» هم سری بزنید.

مرکز همایش های بین المللی داخل برج میلاد تهران
مرکز همایش های بین المللی، داخل برج میلاد تهران

برج میلاد کجاست؟

شاید پرسش از این که برج میلاد کجاست خنده‌دار به نظر برسد؛ آن هم برای نشانه‌ای که از هر گوشۀ شهر باید بتوان آن را دید. اما برای بازدید باید آدرس برج میلاد و نحوۀ رسیدن به آن را باید در نظر داشت. برای بازدید از برج نیاز است که از خودروی شخصی استفاده کنید. البته تاریخ نشان داده که کسانی هستند که همیشه با وسایل حمل و نقل عمومی، کورترین مسیرها را با کم‌ترین زمان ممکن کشف می‌کنند ولی نویسندۀ این یادداشت از آن دسته افراد نیست! آدرس برج میلاد تهران: «بزرگراه شیخ فضل‌الله نوری»، ورودی «بزرگراه شهید همت»، کنارگذر اختصاصی برج.