«باغ اناری»؛ یادگاری از درخت های انار «مجیدآباد»

کوچه‌گردی

«پارک پلیس تهرانپارس» که قدیمی‌ترها آن را با نام باغ اناری یا «باغ مجید» می‌شناسند، یکی از بوستان‌های بزرگ شمال شرق تهران با مناظر زیبا است که در قطعه زمینی که در گذشته به مجیدآباد معروف بود، ساخته شد. بوستان پلیس حدود ۵۰۰ هزار مترمربع مساحت دارد و با خیابان و پل عابر پیاده به دو قطعۀ شمالی و جنوبی تقسیم می‌شود. جالب اینکه طراحی این پارک الهام گرفته از باغ‌های اصیل ایرانی است.

باغ اناری یا پارک پلیس تهرانپارس در مجیدآباد سابق
باغ اناری یا پارک پلیسِ تهرانپارس، باغ ایرانی در مجیدآباد سابق

از باغ اناری و درخت های انار تا پارک پلیس

دلیل نامگذاری این منطقه تحت عنوان باغ اناری، درخت های انارِ فراوان در منطقۀ مجیدآباد بوده است اما شاید این سوال به وجود بیاید که چطور سرنوشت، این باغ را به پارک پلیس تبدیل کرد؟ جواب را باید در میان درختان انبوه و منطقۀ وسیعی که حالا تبدیل به پارک پلیس شده پیدا کرد. پیش از تبدیل شدن باغ اناری به پارک پلیس، به دلیل تراکم بالای درختان، نبود حصار، مهاجران و بافت صنعتی و کارگاهی منطقۀ ۴، مجیدآباد به محل خرید و فروش مواد مخدر، و به نوعی پاتوقی برای خلافکاران تبدیل شده بود. بخش دومِ پارک پلیسِ فعلی نیز به شکل بیابانی بود که به دلیل وسعتِ زیاد، تبدیل به منطقه‌ای غیرقابل کنترل شده بود. همۀ این عوامل باعث شد که مسئولین به فکر تغییر کاربری این محدوده بیفتند و آن را تبدیل به پارک پلیس کنند. اگرچه این تغییر، بساط خلافکاران را از منطقه برچید اما دلیل اصلی نامگذاری این پارک، افتتاح آن در هفتۀ پلیس بود.

باغ اناری یا بوستان پلیس با مناظر زیبا در تهرانپارس
باغ اناری، باغی با مناظر زیبا که تبدیل به بوستان پلیس شد

باغ اناری؛ بوستانی با الهام از باغ‌ ایرانی

پارک پلیسِ تهرانپارس، نقشۀ فوق‌العاده‌ای دارد. طراحی چمن‌‌ها و سنگ‌فرش این بوستان، با الهام از باغ ‌ایرانی انجام شده ‌است. در بوستان پلیس، معابر، عمود بر هم هستند و استخرها با راه‌آب‌های مستقیم، مناظر زیبایی را به وجود آورده ‌‌است. اکثر محورهای پارک، منظم هستند و تنها معابر فرعی به صورت نامنظم دیده می‌شوند. امکانات زیادی مثل کتابخانه، مسجد، آمفی‌تئاتر، «عمارت ارباب هرمز» و غیره، از مهم‌ترین قسمت‌های این بوستان است.

مردم در حال قدم زدن و تفریح در پارک پلیس
تفریح و گردش در باغ ایرانیِ پارک پلیس

از «پیراکانتا» تا «اقاقیا» در باغ اناری

در این بوستان سرسبز و زیبا، گونه‌های گیاهی بسیاری دیده می‌شود. از درختان موجود در پارک پلیس می‌توان به انواع «کاج»‌، «سرو تبریز»، انار، اقاقیا، «بید مجنون»، «زیتون» و «توت» اشاره کرد. گیاهان زیبا و متنوع دیگری نیز مانند پیراکانتا، «یاس زرد»، «میخک هندی»، «زرشک»، «مورد»، «شمشاد» و انواع بالارونده‌ها در این پارک دیده می‌شوند.

گونه های متنوع گیاهان و درختان در پارک پلیس
گونه های متنوع گیاهی در باغ اناری تهران

عمارت ارباب هرمز؛ تاریخ در دل پارک پلیس

اگر به پارک پلیس رفتید، بازدید از عمارتِ باشکوهِ ارباب هرمز را از دست ندهید. این عمارت تاریخی یکی از بی‌نظیرترین آثار به جامانده از «دوران قاجار» و یادگار «زرتشتیان» در تهران است. در دوران قاجار و «پهلوی»، عده‌ای از زرتشتیان در این محله ساکن شدند. «ارباب جمشید»، یکی از معروف‌ترین اربابان زرتشتی و صاحب اصلی این عمارت، از رجالِ حکومتیِ پهلوی بود. پس از کشته‌ شدن جمشید، اموال در اختیار پسران او قرار گرفت و یکی از پسران، ارباب هرمز، مالک اصلی زمین‌های تهرانپارس ‌شد. او که یکی از منصف‌ترین و بخشنده‌ترین مالکان این منطقه بود، به کمک مهندسینِ مطرحِ آن زمان، اقدام به خیابان‌بندی و جدول‌کشی تهرانپارس کرد.

عمارت قاجاری ارباب هرمز یا موزه گرافیک در بوستان پلیس
عمارت ارباب هرمز؛ عمارتی قجری در بوستان پلیس 

حالا عمارت تاریخی ارباب هرمز، یکی از یادگارهای زرتشتیان در بوستان پلیس است. این عمارت در دو طبقه ساخته شده‌ و معماری بی‌نظیری دارد. عمارت ارباب هرمز شامل تالاری مجلل با سرستون‌هایی شگفت‌انگیز است و سقف آن با گچ ‌‌بری‌ های زیبا تزئین شده‌. تزئینات چوبی، گچ ‌بری‌ های بی‌نظیر طبقۀ دوم و اتاق‌های مجلل این عمارت، جلوۀ زیبایی به این یادگار زرتشتی داده ‌است. «موزه گرافیک ایران» با گنجینه‌ای از آثار ارزشمند در این عمارت تاریخی قرار دارد. خوشبختانه این بنای تاریخی در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

از باغ اناری تا «باغ گیلاس»

در دهۀ هفتاد یک سریال اخلاقی به نام «باغ گیلاس» از تلویزیون پخش می‌شد. این سریال جزو اولین فیلم‌هایی بود که «مهران مدیری» در آن ایفای نقش کرد. لوکیشنِ فیلم باغ گیلاس، باغ اناریِ مجیدآباد بود. وقتی برای تفریح و گردش به پارک پلیس تهرانپارس می‌روید به خاطر داشته باشید که علاوه بر دیدن مناظر زیبا و سرسبز و عمارتی قاجاری، در حال قدم زدن در خاطراتِ یک فیلم دهه هفتادی نیز هستید.

بوستان پلیس یا باغ اناری و منظره تهران در شب
بوستان پلیس؛ باغی پرخاطره

پارک پلیس تهران کجاست؟

پارک پلیس در تهرانپارس، «خیابان توحید» قرار گرفته است. اگر با وسیلۀ نقلیۀ شخصی به پارک می‌روید که کار چندان پیچیده‌ای ندارید چون مسیری سرراست است و جای پارک در اطراف بوستان به راحتی پیدا می‌شود. اگر قصد استفاده از وسایل نقلیۀ عمومی را دارید باید بدانید که رفتن به بوستان پلیس تهران با مترو کمی مشکل است، زیرا نزدیک‌ترین ایستگاه مترو، ایستگاه مترو تهرانپارس با پارک پلیس حدود سه کیلومتر فاصله دارد. با این حال استفاده از اتوبوس‌های شرکت واحد کار را برای شما ساده‌تر می‌کنند.